Trong kỷ nguyên điều trị miễn dịch, không phải mọi bệnh nhân ung thư đều có đáp ứng như nhau. Một trong những yếu tố sinh học quan trọng giúp dự báo hiệu quả của liệu pháp miễn dịch là tình trạng MSI-H (Microsatellite Instability-High) và dMMR (deficient Mismatch Repair).
Hệ thống sửa chữa bắt cặp sai DNA (Mismatch Repair) là gì?
Hệ thống mismatch repair (MMR) có vai trò sửa chữa các lỗi sao chép DNA phát sinh trong quá trình phân chia tế bào. Các protein chính tham gia bao gồm MLH1, MSH2, MSH6 và PMS2. Khi một hoặc nhiều protein này bị mất chức năng, tế bào không sửa được lỗi sao chép, dẫn đến tích tụ đột biến.
Hệ quả của dMMR là mất ổn định vi vệ tinh mức cao (MSI-H) – tình trạng đặc trưng bởi sự thay đổi độ dài các đoạn microsatellite trong bộ gen.
MSI-H/dMMR và mối liên quan với điều trị miễn dịch
Khối u MSI-H/dMMR thường có gánh nặng đột biến cao, tạo ra nhiều neoantigen, từ đó kích hoạt hệ miễn dịch. Chính vì vậy, nhiều nghiên cứu cho thấy các khối u này có khả năng đáp ứng tốt hơn với liệu pháp ức chế điểm kiểm soát miễn dịch (immune checkpoint inhibitors).
Hiện nay, MSI-H/dMMR đã được xem là marker dự báo đáp ứng điều trị, không phụ thuộc vị trí khối u trong một số chỉ định.
Các phương pháp đánh giá MSI-H và dMMR
Hóa mô miễn dịch (IHC): đánh giá sự biểu hiện của MLH1, MSH2, MSH6, PMS2.
PCR: phân tích trực tiếp các marker microsatellite.
NGS: đánh giá MSI đồng thời với các đột biến gen khác.
Mỗi phương pháp đều có ưu – nhược điểm riêng và cần được lựa chọn phù hợp với bối cảnh lâm sàng.
Ý nghĩa lâm sàng và Ứng dụng tại Genopath
Đánh giá MSI-H/dMMR giúp:
Gợi ý khả năng đáp ứng với điều trị miễn dịch,
Hỗ trợ phân tầng tiên lượng,
Làm cơ sở cho hội chẩn đa chuyên khoa.
Hiện nay, Genopath đang triển khai đánh giá dMMR bằng hóa mô miễn dịch và MSI bằng các phương pháp phân tử phù hợp, tuân thủ thực hành chuẩn trong ung thư học hiện đại.
Kết luận
MSI-H và dMMR không chỉ là khái niệm sinh học phân tử, mà là cầu nối giữa giải phẫu bệnh, di truyền và điều trị miễn dịch cá thể hóa.
Nguồn tham khảo:
NCCN Guidelines – Biomarkers for Immunotherapy
FDA: MSI-H/dMMR as predictive biomarkers
Genopath – Đối tác xét nghiệm chuyên sâu về Giải phẫu bệnh, Ung thư và Di truyền
VIỆN DI TRUYỀN BỆNH HỌC GENOPATH – TRUNG TÂM XÉT NGHIỆM GENOPATH
📞 Hotline: 0975 523 115
🌐 Website: www.genopath.vn
📍 Địa chỉ: 08 TM1-2, tòa nhà HUD3, số 60 Nguyễn Đức Cảnh, phường Tương Mai, quận Hoàng Mai, TP Hà Nội
